Bouw van de sacculus en de utriculus      

Aan het vliezige labyrinth kunnen in het vestibulum van het binnenoor de sacculus en de utriculus worden onderscheiden. Aan de utriculus ontspringen de drie ductus semicirculares (de booggangen). De sacculus en de utriculus bevatten de zintuigorganen van de statische evenwichtszin

Elk van deze twee blaasjes bevat een macula. Een macula bestaat uit een groepje neuroepitheliale cellen, haarcellen, omgeven door steuncellen. De haarcellen hebben elk 50-100 stereociliŽn en 1 kinocilium. De cilia eindigen in een plaat van gelatineus materiaal waarop calciumcarbonaatkristallen zijn vastgehecht (de otolietmembraan met daarin de otolieten = statolieten = statoconiŽn).

De haarcellen reageren op positieveranderingen van de otolithmembraan en geven hun signaal af aan de nervus vestibularis (nVIII). Als het hoofd rechtop wordt gehouden projecteren de stereocilia van de haarcellen van de macula utriculi verticaal (de otolithmembraan ligt horizontaal), terwijl die van de macula sacculi horizontaal staan (in de sacculus is de positie van de otolithmembraan verticaal).

De ductus semicirculares zijn de organen van de dynamische evenwichtszin. De ductus semicircularis anterior (= superior) en posterior staan rechtop terwijl de ductus semicircularis lateralis horizontaal ligt. De ductus semicircularis anterior en posterior bezitten een klein gezamenlijk gedeelte, het crus commune.

 

Elke ductus semicircularis bezit een verwijding, de ampulla, met daarin een crista ampullaris waarop een cupula staat (figuren A en B).

De crista bevat zintuigcellen (haarcellen). Beweging van de cupula onder invloed van verplaatsing van de endolymfe resulteert in prikkeling van de haarcellen van de crista. De prikkels worden afgeleverd aan vezels waaarvan de cellichamen in het ganglion vestibulare liggen. Dit ganglion bevindt zich in de bodem van de meatus acusticus internus. De nervus vestibularis voegt zich bij de nervus cochlearis, en de gezamenlijke zenuw (de n. vestibulocochlearis, nVIII) loopt via de porus acusticus internus naar de hersenstam.

 

links: Detail van de crista ampullaris